Hoe hard de voortdurende hitte en droogte inhakt op de rendabiliteit van de land- en tuinbouwbedrijven moeten we niet omschrijven. De lezer ziet het elke dag met lede ogen aan. De schade blijft niet beperkt tot onze sector.
De impact van de hitte en de droogte of beide gezamenlijk op de samenleving en het economisch weefsel is groter dan algemeen werd verwacht.
Triodos-bank voorspelt voor ons land een economische krimp door de hitte en de droogte. In een nieuw rapport raamt Triodos de economische impact op ongeveer 180 miljard euro, of 1 procent minder groei in de Europese Unie.
Door de lage waterstand van de rivieren is de binnenvaart verstoord, wat drukt op het transport. Ook kampen energiecentrales in diverse delen van Europa met koelwatertekorten, waardoor er minder energie wordt opgewekt en de elektriciteitsprijzen stijgen.
De extreme zomerhitte in Europa brengt nu al aanzienlijke menselijke en economische kosten met zich mee, waaronder meer hitte-gerelateerde sterfte, druk op zorgsystemen en ernstige schade door natuurbranden.
De belangrijkste manieren waarop hitte het bbp van de EU beïnvloedt zijn lagere landbouwproductie en hogere voedselprijzen, beperkte energieproductie en hogere elektriciteitsprijzen, verstoringen in transport en hogere vervoerskosten, en lagere arbeidsproductiviteit. De totale bbp-impact voor de EU in 2026 wordt geraamd op -1%.
Arbeidsproductiviteitverlies heeft waarschijnlijk het grootste economische effect, vooral in sectoren die sterk aan hitte zijn blootgesteld en in landen met beperkte acclimatisatie of weinig airconditioning.
De impact verschilt sterk per land: Frankrijk lijkt economisch het zwaarst getroffen, gevolgd door Italië en Spanje. Ook in Nederland wordt de verwachte jaarlijkse groei grotendeels tenietgedaan, terwijl Polen minder wordt geraakt omdat het minder extreem hete dagen kent. Frankrijk wordt naar verwachting het hardst getroffen, met dit jaar mogelijk een economische krimp van 0,6 procent tot gevolg. Maar ook België kijkt aan tegen “aanzienlijke groeiverliezen”. Het effect van het extreme weer schatten de economen van Triodos op ongeveer 1 procent van ons bbp, waardoor België afstevent op een economische krimp; zij het minder dan die in Frankrijk. Ook Italië en Duitsland kijken aan tegen een negatieve groei, in Nederland zou er sprake zijn van een stagnatie.
Adaptatie kan een deel van de schade beperken, maar niet wegnemen; krachtiger mitigatie en klimaatbeleid aan de vraagkant van de economie zijn nodig om een zichzelf versterkende cyclus van hitteschade en verder verzwakte klimaatactie te voorkomen.
