Het mestrapport 2026 is onlangs gepubliceerd en geeft een beeld van de evolutie van de waterkwaliteit.
We citeren alvast de belangrijkste lessen uit het mestrapport.
De recente evoluties van de waterkwaliteit zijn hoopgevend en onderstrepen het belang van klimaatrobuuste landbouwpraktijken.
Eind 2024 werd het mestbeleid bijgestuurd, met onder meer de invoer van de beschermingsstroken langs waterlopen en aangescherpte, gebiedsgerichte bemestingsreducties. Een belangrijk nieuw element is de mogelijkheid om bemestingsreducties gedeeltelijk tot volledig terug te verdienen via duurzame bodem-, teelt- en bemestingspraktijken, zoals vanggewassen. Deze duurzame praktijken zijn minstens even effectief als de bemestingsreductie. Op 17.000 ha landbouwgrond werden de terugverdieneffecten toegepast. Bijna 900 ha beschermingsstroken werden aangelegd in 2025.
Het coherente beleid tussen het GLB en MAP werkt. De GLB maatregelen, zoals beheer-overeenkomsten, ecoregelingen en agromilieuklimaatmaatregelen dragen bij aan de doelstellingen van het mestbeleid.
De mestproductie daalt verder door de daling van het aantal varkens en runderen en het gebruik van dierlijke mest en kunstmest op landbouwgrond stabiliseert.
Nieuw in het rapport en zeer interessant is de blik naar de toekomst. Richting 2030 wordt een verdere daling van de mestproductie verwacht door de afname van de varkens- en rundveestapel. Volgens een prognose zou dit zich vertalen in een geraamde mestproductie van 112,3 à 117,8 miljoen kg N.
Sterkere ondersteuning en begeleiding van landbouwers
De focus ligt op een betere toepassing van praktijken voor duurzaam nutriënten- en bodembeheer op landbouwbedrijven, via kennisuitwisseling, begeleiding en communicatie.
Het rapport leert ons dat de klimaatverstrooiing de meetresultaten zowel in positieve als in negatieve zin beïnvloeden. Het is daarom wenselijk om de tendens van de meetresultaten beleidssturend te interpreteren dan een beleidssturing te realiseren op basis van de laatst gekende resultaten. Politiek brandblussen is niet wenselijk. Sensibilerend en stimulerend beleid levert resultaten. MAP 7 is ingewikkeld wat inherent is aan maatwerk doch de inspanning loont.
